Zelf fijnstof meten met astronomisch instrument

Update: iSPEX heeft de Wetenschapsprijs 2012 gewonnen! Zelf meedoen? Meld je hier aan!

Aan het begin van het MIMAQ project hebben we uitgezocht wat de meest relevante factoren zijn voor het bepalen van de luchtkwaliteit.

Hierbij kwam steeds naar voren dat de concentratie fijnstof (PM10/PM2.5) het belangrijkst is voor de gezondheid.

Helaas is het direct meten hiervan niet eenvoudig. De destijds (2010) beschikbare sensoren waren groot, werkten vrij langzaam en gebruikten relatief veel stroom, waardoor mobiel gebruik uitgesloten was.

Als alternatief werd toen gekozen voor het meten van NOx dat een goede indicator is voor algemene luchtkwaliteit en sterk correleert met fijnstof. Beide vervuilingscomponenten komen namelijk vrij bij verbrandingsprocessen, zowel van verkeer als industrie in vergelijkbare verhoudingen (Bron: ECN).

Indertussen is er een breed opgezet project gestart om het gehalte aan fijnstof in de atmosfeer langs een geheel andere weg te meten. De techniek is gebaseerd op spectrometrie zoals die al jaren gebruikt wordt voor astronomisch onderzoek. Het is dan ook geen toeval dat het team voor een deel bestaat uit mensen die eerder aan een groot astronomisch project hebben deelgenomen: SPEX.

In het SPEX project wordt met ingewikkelde en kostbare apparatuur (onder andere) de samenstelling van de atmosfeer van andere planeten geanalyseerd. Waarom zou dat dan ook niet met onze eigen aarde kunnen?

Het briljante van iSPEX is dat de techniek enorm vereenvoudigd wordt en geschikt gemaakt voor massaproductie. Hierdoor moet de kostprijs zeer laag worden en het is de bedoeling dat op een dag in de zomer van 2013 zo’n 10.000 mensen in heel Nederland tegelijk een meting aan onze atmosfeer kunnen doen.

Benodigdheden: een simpel plastic opzetstuk voor een iPhone 4(s) en een speciale app voor het analyseren van het beeld.

De overeenkomst met MIMAQ zit in het betrekken van het algemene publiek bij dit (wetenschappelijke) experiment. Daarbij is de doelstelling tweeledig: naast de uitkomst van de metingen zelf wordt een grote groep bereikt en bewustzijn over de luchtkwaliteit vergroot.

Vanuit MIMAQ hopen wij dan ook van harte dat iSPEX de wetenschapsprijs wint zodat dit project kan doorgaan.

Meer informatie uiteraard via de website ispex.nl en in NRC / NRC Next is een zeer leesbaar artikel over dit project verschenen.

This entry was posted in luchtkwaliteit, nieuws. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *